Shiba Inu Nedir?
Kriptoyla haşır neşir olan çevrelerde Shiba Inu, son derece sert fiyat hareketleri ve göz dolduran getirileriyle ün yaptı. Kripto ekosisteminde artık alışıldığı üzere, sadık topluluklar kripto projeleri çevresinde gelişir ve projenin internetteki varlığının geniş kitlelere yayılmasına yardımcı olurlar. Ancak, kripto çevrelerindeki birçok kişiden üst düzey bir destek alan yerel tokeni SHIB ile Shiba Inu’nun kendine has bir sınıfta yer alıyor olması tartışmaya açıktır.
Eleştirmenler SHIB’den bahsederken “DOGE’nin birebir kopyası” derler. Aslında tamamen haksız sayılmazlar. SHIB, DOGE’nin maskotuyla aynı yüze sahiptir. Shiba Inu, Dogecoin’den doğrudan çatallanma ile ayrılmamış olsa da aynı kitleyi hedeflemek için tasarlanmıştır. Bu hedef kitlenin mem tabanlı kripto paralarla ilgilenen kişiler olduğunu söyleyebiliriz. Projenin kendi GitHub deposunda Shiba Inu’dan “Dogecoin killer”, yani Dogecoin’i tahtından edecek proje olarak bahsediliyor. Sadece buna bakarak bile Shiba Inu ekibinin projelerini hiç dert etmeden DOGE ile kıyaslama yoluna gittiğini görebiliriz.
Proje ayrıca yakın geçmişte Ethereum'un en büyük özel balinalarından, birçok kişinin “ilk coin arzı” (ICO) olarak nitelediği şekilde yaklaşık 6 milyon dolar topladı. Shiba Inu’nun 15 dakikalık şöhret sahnesine çıkışına neden olan olay, proje kurucusunun token arzının yarısını Ethereum’un kurucusu Vitalik Buterin’e göndermesi oldu. Kripto topluluğunun ve yatırımcıların ilgilerini üstüne çekmek amacıyla yapılan bir reklam gibi algılanan bu olayla Shiba Inu’nun arzı 1 katrilyon tokenden 549 trilyon tokene düşmüş oldu. Buterin, kendisine gönderilen tokenlerin %90’ını yaktı, kalan kısmını ise Hindistan’daki COVID-19 yardım fonuna bağışladı.
SHIB nedir?
Shiba Inu ekosisteminin bünyesinde bir merkeziyetsiz hizmet sağlayıcı ile köpek temalı üç kripto varlık bulunur. Bunlar: BONE, LEASH ve SHIB’dir. CoinMarketCap’te 15. sırada yer alan SHIB, şu anda 10. sıranın sahibi olan DOGE’yi yakalamayı amaçlıyor.
Şaka olsun diye ortaya çıkan DOGE’nin aksine, SHIB’in başında bulunan ekip işleri ciddiye aldıklarını ve coinlerinin bir kullanım alanına sahip olduğunu ileri sürüyor. Shiba Inu tam donanımlı, merkeziyetsiz ve topluluk tarafından yönlendirilen bir proje olmakla gurur duyuyor. Projenin web sitesi, yerel tokenleri olan SHIB’in “eğlenceli ve dost canlısı, köpek temalı merkeziyetsiz bir kripto varlık” olması için ortaya çıktığını iddia ediyor.
Shiba Inu’nun merkeziyetsizlik ve topluluk tarafından yönlendirilme iddiasının yeni olmadığını dikkate almakta yarar var. Kripto ekosistemindeki birçok proje de ilk başlarda bu tür iddialarda bulunmuş, ancak sonradan birkaç kişi tarafından yönetildikleri ve yetersiz ya da sıfır sorumluluk gösterdikleri olmuştu. SHIB’in kurucu ekibinin anonim olması, durumu kendi aleyhlerine çevirebilir.
Shiba Inu’nun Kurucusu Kimdir?
Shiba Inu, projenin teknik dokümanına göre, Singapur’da bulunan ve belirli bir köpek cinsine âşık kişiler tarafından kurulmuştur. Projenin GitHub deposu 15 Mayıs 2020’de oluşturulmuştur. Depodaki ilk işlem (sürüm 1.0) 24 Ağustos 2020’de, yani SHIB tokenin piyasaya sürüldüğü günde yapılmıştır.
Kurucular hakkında bugüne kadar bilinen tek bilgi “Ryoshi” adını kullanıyor olmaları. Ryoshi’ye göre platform, şu sorunun yanıtını bulmaya doğru ilerliyor: Bir kripto varlık projesi %100 oranında, yani tamamen token sahipleri tarafından yürütülürse ne olur?
Ryoshi, toplu mülkiyetin gücünün “merkeziyetsiz, otonom ve kendiliğinden oluşan bir topluluk” inşa etmeye yardımcı olacağını da belirtiyor. Proje ekibi, bununla uyumlu olacak şekilde, kimliklerini bir sır olarak saklamaya devam ediyor. Topluluk, Ryoshi’nin DOGE, Ether ve diğer popüler kripto varlıkların gelişiminde de rol oynamış olabileceği konusunda yorumlar da yapıyor.
Projenin teknik dokümanına tekrar bakacak olursak, Shiba Inu’nun Ethereum’un devasa geliştirici ekosisteminden, güvenlik ve akıllı sözleşme standartlarından yararlanmak için özellikle Ethereum blok zinciri üzerinde geliştirildiğini görebiliyoruz.
SHIB Ne İçin Kullanılır?
SHIB token Ağustos 2020’de 1 katrilyonluk ilk token arzı ile piyasaya sürüldüğünde son derece hızlı bir yükseliş sergileyerek piyasa değerine göre yapılan sıralamada ilk 30 kripto varlığın arasında yer aldı.
ERC-20 standardında bir token olan SHIB, Ethereum'un akıllı sözleşmeleriyle uyumludur ve ERC-20 tokenlerini destekleyen tüm kripto para cüzdanlarında saklanabilir.
SHIB, çeşitli amaçlar doğrultusunda Shiba Inu ekosistemi içerisinde kullanılabilir.
Bunun yanı sıra, Shiba Inu platformundaki ürün ve hizmetleri satın almak, merkeziyetsiz sağlayıcılardaki işlem ücretlerini ödemek veya ürettikleri içerikler için diğer kullanıcılara bahşiş vermek için de SHIB tokenini kullanabilirsiniz.
Ayrıca, birçok mağazada ödeme yapmak için bile SHIB kullanılabiliyor. The Motley Fool’a göre 2022 itibarıyla yaklaşık 40.000 işletme ödeme yöntemi olarak SHIB kullanımını kabul ediyor.
SHIB’in kullanıcıların Shiba Inu’nun DEX’i gibi platformun çeşitli özellikleri ile işlevlerine erişebilmelerini sağlayan bir hizmet tokeni olması da amaçlanıyor. Dogecoin’in aksine, Shiba Inu’nun yerel tokeni olan SHIB, Ethereum ekosistemiyle uyumludur. Ayrıca, Ethereum blok zinciri üzerinde çalışan dApp’ler (Merkeziyetsiz Uygulamalar) ile akıllı sözleşmelerle de kullanılabiliyor.
Dogecoin çoğunlukla içerik üreticilerine bahşiş vermek için kullanılsa da, SHIB’in kullanım alanı bunun ötesine geçiyor. Shiba metaverse’ünde arazi satın almak için SHIB kullanabilir, Shopping.io aracılığıyla Amazon, eBay ve Walmart gibi platformlardan SHIB ile ürün satın alabilirsiniz.
Shiba Inu Nasıl Çalışıyor?
Shiba Inu ekosistemini oluşturan bileşenler şu şekilde:
ShibaSwap: Kullanıcıların SHIB, BONE ve LEASH alıp satabileceği, stake edebileceği ve kazanabileceği merkeziyetsiz bir hizmet sağlayıcı.
Bone Protocol: Kullanıcıların SHIB tokenleriyle getiri elde etmelerini sağlayan bir staking protokolü.
Leash Protocol: Kullanıcıların SHIB tokenlerini kilitleyebilecekleri ve kilitledikleri tokenleriyle getiri elde etmelerini sağlayan bir borç verme protokolü.
Shiba Inu ekosistemi kapsamında yer alan “Shiba Incubator” adlı program, gerekli kaynakları, mentorluğu ve fonlamayı yeni projelere sunarak bu projelerin piyasaya çıkmalarına yardımcı oluyor.
Shiba Incubator haricinde, ekosistem kapsamında “SHIBOSHIS” adlı NFT’ler de bulunuyor. 10.000 seçkin NFT’den oluşan bu koleksiyon, platform kullanıcıları tarafından koleksiyonluk eserler olarak kullanılabilir.
Shiba Inu platformu, adından da anlaşılacağı üzere köpek temasını temel almasıyla bilinir.
Örneğin proje ekibinin adı olan Ryoshi, Japoncada “akıllı çocuk” anlamına gelir ve projenin teknik dokümanından esprili bir biçimde “havlama dokümanı” olarak bahsedilir. ShibaSwap’a likidite sağlama işlemine “eşeleme”, token stake etme işlemine ise “gömme” adı veriliyor.
Bir tokeni satıp diğerini alma işlemi “alıp getirmek” olarak adlandırılıyor. Likidite sağlayıcıların coinlerini stake ettikleri likidite havuzları da “Puppy Pools” olarak biliniyor. Proje ekibi ile destekçilerinden çoğunlukla “ShibArmy” olarak bahsediliyor. ShibArmy bünyesinde dünyanın her yerinden 544.000’i aşkın token sahibi, sosyal medya fenomenleri, mem üreticileri ve çok daha fazlası bulunuyor.
Beta aşamasında olsa da, Shiba Inu ekibi “Shiba Inu Doggy DAO” adını verdikleri DAO tabanlı bir yönetişim sistemini platforma entegre etti. Bu sistemle tBONE (BONE tokeninin stake edilmiş hâli) sahipleri oy haklarını tercih ettikleri projelere devredebilirler. Doggy DAO aşama aşama kullanıma alınacak olup platformun gerçek anlamda merkeziyetsizliğe ulaşma yolunda gösterdiği çabaların bir parçası olarak düşünülebilir.
SHIB Neden Değerlidir?
Shiba Inu’ya yatırım yapmak bazılarına kör kuyuya taş atmak gibi gelebilir. Ancak, kripto varlıklarda ortalığı yerinden oynatacak bir sonraki yenilik olduğunu düşünerek yatırım yapmak için harika bir fırsat olduğunu düşünenler de var. SHIB’in değerli olmasını sağlayan üç nedeni sizin için aşağıda sıraladık.
SHIB’in değeri, potansiyel kullanım alanları ile deflasyonist arz modelinden geliyor. Tokenin toplam arzı 1 katrilyon gibi oldukça büyük bir sayı olsa da, tokenlerin büyük çoğunluğu kilitli ve dolaşımda değil.
Buna ek olarak, proje ekibi toplam arzı büyük oranda yakarak dolaşımdaki SHIB tokenlerinin miktarını daha da azalttı. Deflasyonist arz modeli, arzın sınırlı olması nedeniyle SHIB’e yönelik taleplerin artmasıyla değerinin yükselmesine neden olabilir.
SHIB’in, Shiba Inu ekosistemi içerisinde kullanılabilecek bir hizmet tokeni olması amaçlanmıştır. Bu token sayesinde kullanıcılar platformun çeşitli özelliklerine ve işlevlerine erişim sağlayabilirler. SHIB’i ödemeler, staking ve borç verme işlemleri için de kullanabilirsiniz.
Shiba Inu platformu üzerinde daha fazla dApp ve hizmet geliştirildikçe tokenin kullanım alanlarının da artması bekleniyor. Platformun popülerliği arttıkça SHIB tokenine yönelik talep de artacaktır. Talep artışı doğal olarak fiyat artışını da beraberinde getirebilme potansiyeline sahip olabilir.
Shiba Inu, daha önce de belirttiğimiz üzere topluluğa ait bir projedir, tek bir otoriteye ait değildir. Proje tamamen topluluğa ve SHIB sahiplerine aittir ve %100 oranında bunlar tarafından yönetilir. Projenin yönetilme şekline ve gideceği yöne tamamen topluluk karar verdiğinden token uzun vadede daha değerli hâle gelebilir.
Shiba Inu’yu benzersiz kılan nedir?
Köpekten Esinlenen Tasarım
Shiba Inu’nun köpekten ilham alan tasarımı, projenin kripto para ekosisteminde ilgi çekici olmasını sağlıyor. Projenin ekip üyelerinden markasına kadar projeyle ilgili her şey insanlığın en sadık dostundan esinlenmiştir. Projenin web sitesi, mutluluk verici bir his yaratması ve eğlenceli olması amacıyla Shiba Inu resimleriyle doludur. Bu bakımdan, daha ciddi bir izlenim bırakarak işin daha teknik boyutlarını merkeze koymaya meyilli olan ekosistemdeki diğer projelerden farklılık gösterir.
Dolaşımda Kaç Tane SHIB Var?
22 Temmuz 2022 itibarıyla SHIB’in dolaşımdaki arzı yaklaşık 549 trilyon tokendir. Tokenin maksimum arzı ise bu sayının 1.000 katından fazladır. SHIB’in fiyatı token başına şu anda 0,000012 dolar civarında geziniyor. 24 saatlik işlem hacmi ise yaklaşık olarak 536,35 milyon dolar civarında.
SHIB Nasıl Saklanır?
SHIB tokeni aslında ERC-20 türünde bir tokendir. Yani Ethereum’un akıllı sözleşmeleriyle uyumludur. Ledger ve Trezor gibi ERC-20 tokenlerini destekleyen tüm kripto varlık cüzdanlarını kullanarak SHIB tokenlerini saklayabilirsiniz.
SHIB Satın Alma
SHIB’i üst düzey kripto para borsalarının herhangi birinden satın alabilirsiniz. Bybit TR de bunlardan biridir. (Satın almadan önce kendi araştırmanızı yapmanızı öneririz).
Bybit TR'de SHIB Nasıl Satın Alınır?
Bybit TR platformunda SHIB satın almak için aşağıdaki adımları izlemeniz yeterli:
SHIB’in spot alım-satım sayfasına gidin.
Sayfanın sol tarafından işlem çiftinizi seçin. SHIB'yi USDT ile takas edebilirsiniz.
Gerçekleştirmek istediğiniz emir türünü seçin: Limit Emri, Piyasa Emri ve Koşullu Emir tercihinde bulunabilirsiniz.
Limit Emirleri İçin:
Limit’i seçin.
Emir fiyatını girin.
Almak istediğiniz SHIB miktarını girin.
SHIB Alın butonuna tıklayın.
Girdiğiniz bilgilerin doğru olduğunu onayladıktan sonra bir kez daha SHIB Alın butonuna tıklayın.
Web sayfasındaki Aktif, Bybit TR uygulamasındaki Emirler seçeneğinden emrinizin detaylarını görüntüleyebilirsiniz.
Piyasa Emirleri İçin:
Piyasa’yı seçin.
SHIB almak için ödemek istediğiniz USDT tutarını girin.
SHIB Alın butonuna tıklayın.
Girdiğiniz bilgilerin doğru olduğunu onayladıktan sonra bir kez daha SHIB Alın butonuna tıklayın.
Gerçekleşen bölümünden emrinizin detaylarını görüntüleyebilirsiniz.
Koşullu Emirler İçin:
Koşullu seçeneğini tercih edin.
Tetikleme fiyatını girin.
İşlemin Piyasa Fiyatı veya Limit Fiyatı üzerinden gerçekleşme durumunu seçin.
Emir türlerine göre:
SHIB Alın butonuna tıklayın.
Girdiğiniz bilgilerin doğru olduğunu onayladıktan sonra bir kez daha SHIB Alın butonuna tıklayın.
Web sayfasındaki Koşullu, Bybit TR uygulamasında ise Tüm Emirler → Mevcut Emirler seçeneğinden emrinizin detaylarını görüntüleyebilirsiniz.
Yardıma ihtiyacınız varsa Bybit TR'de Spot İşlemler Hakkında SSS başlıklı Yardım Merkezi makalemize göz atabilirsiniz.