Yapay Zekâ Özeti
Daha Fazlasını Görün
Makalenin içeriğini hızlıca kavrayın ve piyasa algısını sadece 30 saniyede ölçün!
Çok yönlülüğü ve sağlam güvenliği sayesinde Ethereum ağının, geliştiriciler arasında en popüler blok zincirlerinden biri olması şaşırtıcı değil. Ne yazık ki ölçeklenebilirlik, Ethereum için sorun olmaya devam ediyor ve bundan dolayı birçok proje bu soruna çare olacak bir katman 2 (L2) çözümü oluşturmayı amaçlıyor. Bu girişimde yer alan en yeni projelerden biri de Mantle Network. Mantle’ı diğer L2’lerden ayıran özelliği, hem üst düzey ölçeklenebilirlik hem de en üst düzey güvenlik vadeden modüler mimarisidir. Mantle Network hakkında bilmeniz gereken her şeyi ele aldığımız bu makaleyi sizler için derledik.
Önemli Çıkarımlar:
Mantle Network, bir blok zincirin çeşitli yönlerinin birlikte nasıl daha iyi çalışabileceğini gerçekten yeniden düşünülmesiyle ortaya çıkan ilk modüler Ethereum L2 çözümüdür.
Mayıs 2023’te BitDAO ve Mantle’ın tek marka, yani tek token altında yeniden markalaşması için bir teklif olarak Mantle ($MNT) sunuldu.
Mantle şu anda bir yeniden markalaşma sürecinin ortasındadır. Bu çaba Mantle’ın ürün inovasyonunun ön saflarında kalma bağlılığını yansıtırken aynı zamanda güçlü ve fark edilir bir marka varlığı da yaratmaktadır.
İlk olarak Haziran 2022’de projelendirilen ve öne sürülen Mantle Network, bir blok zincirinin, veri kullanılabilirliği, üstün performans, güvenlik ve daha fazlası gibi çeşitli yönlerinin birlikte nasıl daha iyi çalışabileceğini gerçek anlamda yeniden tasarlayan ilk modüler Ethereum L2 çözümüdür.
Mantle Network, Ethereum Sanal Makinesi (EVM) ile uyumlu olan bir L2’dir. Yani geliştiriciler, Ethereum üzerinde çalışan akıllı sözleşmelerden ve araçlardan en az kesintiyle yararlanabilir.
Mantle Network, gelişmiş veri kullanılabilirliği çözümü ile birlikte optimistic rollup’ların kullanıldığı modüler bir mimariye sahiptir. Bu optimistic rollup’lar sayesinde, hem hesaplama hem de durum depolama off-chain hâle getiriliyor. İşlemler de toplu olarak gerçekleştiriliyor. Sonuçta, Ethereum Mainnet’ine, işlenmek üzere daha düşük bir hesaplama yükü gönderilmiş oluyor. Bu da Mantle Network’ün işlem hacmini daha düşük bir maliyetle artırıyor.
Mayıs 2023’te Mantle’ın yeniden markalaşma planları olduğu duyuruldu ve BitDAO topluluğunun oy vereceği bir teklif sunuldu. Topluluk, Mantle’ın BitDAO ve Mantle kimliklerini Mantle ($MNT) şeklinde tek marka ve tek token altında birleştirme teklifini 235 milyon $BIT lehte ve 988 $BIT aleyhte oy ile kabul etti. Ekosistemin rollup bileşeni Mantle Network olarak bilinecek. BitDAO’nun yeni marka ismi ise Mantle Governance olacak.
Mantle bu yeniden markalaşma sayesinde, elinde token bulunduranlar için sürekli genişlemeyi teşvik edebilecek ve topluluk içindeki gördüğü kabulü artıracaktır. Bu dönüşüm aynı zamanda Mantle Network gibi önemli arzlara büyüme alanı yarattığı gibi token sahipleri için yönetişim ve ekonomik ayrıcalıkların korunmasını da sağlıyor.
Günümüzde ölçekleme çözümlerinin birçoğunun kısıtları var. Bunlar, Ethereum ağını verimli bir şekilde ölçekleme imkanından bahsedip dursalar da bu ölçekleme çözümleri genellikle güvenlikten ödün veriyor. Bunun sonucunda, büyük miktarda likidite ile iş yapan merkeziyetsiz protokoller, kendi güvenliklerinin tehlikeye girmesinden korktukları için bu zincirleri kullanamıyor.
İşte Mantle Network bu noktada öne çıkıyor. Mantle Network, Ethereum ağına üst düzey ölçeklenebilirlik olanağı sağlamak için kurulmuştur. Ücretleri ve gecikmeleri azaltırken verimliliği ve performansı artırmak için roll-up teknolojisinden ve merkeziyetsiz bir veri kullanılabilirliği katmanından yararlanır. Ethereum roll-up teknolojisiyle kurulması Mantle Network’ün kullanıcılara ve geliştiricilere, bildikleri bir EVM ortamında bir araya getirilmiş benzersiz bir güvenlik sunduğu anlamına da geliyor.
Mantle Network, kendi ağındaki üreticilere destek sağlamak için, teknik inovasyonun yanı sıra, Mantle tokeni olan $MNT’nin bir araya getirdiği güçlü ve kapsamlı bir iş ortakları ekosistemi sunmasıyla diğer Ethereum L2 çözümlerinden ayırılıyor.
Mantle Network kitlelere L2 ortamında en iyi yenilikleri sunmak üzere köklü teknoloji ortaklarıyla çalıştığı için, sinerjiyle çalışan iş ortaklarının oluşturduğu mevcut ekosistemi güçlendirmeye odaklanabiliyor. Bunların tümü, yeni üreticileri ve dApp’leri içgörü sağlayan çok sayıda on-chain veri analizi, gelişmiş araçlar ve daha fazlası ile ilk üretim aşamalarından başlayarak, tanınmış kripto varlık hizmet sağlayıcılara potansiyel geçişleri de içeren pazara giriş stratejisine kadar süreçte hızlandırmak içindir.
Mevcut büyük, kümülatif bir web3 kullanıcı tabanı ve topluluğu tarafından da kazandırılan hızla, tasarımcıların yetenekli kullanıcıları daha hedefe yönelik bir şekilde bulmalarına olanak sağlanmaktadır.
Son olarak, Mantle Network bir DAO tarafından yönetilir ve tüm önemli kararların uygulanmadan önce $MNT token sahipleri tarafından oylanması gerekecektir.
Ethereum’u ölçeklendirmeye yarayan bir teknoloji yığını olan Mantle Network, web3’ün ihtiyaçlarını ödün vermeden karşılamak için Modüler Blok Zinciri Rollup’ları, Veri Kullanılabilirliği ve Köprüleme özelliklerinden yararlanmaktadır.
Mantle Network’ün yürütme, mutabakat, ödeme ve veri kullanılabilirliği işlevleri, farklı seviyelerde ağ aktörleri tarafından çalıştırılabilen özel katmanlarda gerçekleştiriliyor. Sonuç olarak Mantle Network, gas maliyetlerinde önemli bir azalma ve performansta genel bir artış elde edebiliyor.
Mantle Network, blok zinciri operasyonunun temel işlevlerini optimize etmek için Modüler Rollup modelinden yararlanıyor. Ayrıca topluluğun önemli bir sorunu olan, Blok zinciri üçlü açmazı olarak bilinen Ölçeklenebilirlik, Güvenlik ve Merkeziyetsizliğin bir arada bulunabilme sorununa da çözüm getiriyor.
Kaynakların birbirinden ayrılması, her katman belirli bir görevde uzmanlaştıkça ağ verimliliğini artırır. Kullanıcıların tamamı, Katman 1’deki (L1) yalnızca tam node (düğüm) doğrulayıcılarının aksine, aynı gelişmiş güvenlik düzeyinde çalışır.
Ayrı katmanlarda faaliyet gösterilmekle, node’lardaki (düğüm) dolandırıcılık kanıtları ve ZK kanıtları gibi teknolojilerin genel yürütme ve doğrulama yükü azalır çünkü bunların doğrulama kontrolü için tüm işlemleri yürütmesi gerekmez.
Mantle Network, bir roll-up mimarisinde çalışan blok zincirlerini rahatsız etmekte olan güvenlik sorununu ele almaktadır. Bir yeniden stake etme protokolü olan EigenLayer, Katman 2 çözümlerinin veri kullanılabilirliğini sağlamasına olanak sağlamak üzere Ethereum’un mevcut güven ağını kullanır. Aynı zamanda, güvenliğin, Ethereum Mainnet’i ile aynı düzeyde olması sağlanır.
Bu nedenle Mantle Network, EigenLayer’ın EigenDA olarak bilinen veri kullanılabilirliği çözümünden faydalanarak node’ların (düğüm) Mantle Network’te veri kullanılabilirliği hizmetleri sunmasını sağlıyor. Doğrulayıcılar, $MNT stake etme yoluyla hizmetlerini sağlayıp Mantle Network’ün ekonomik modelinde yer alabiliyor ve böylece ekstra getiri fırsatları yaratabiliyorlar. Bunlar da Mantle Network’ün yürütme katmanında blok veri tamlığına ve doğruluğuna katkıda bulunuyor.
EigenDA sayesinde veri kullanılabilirliği katmanı, mutabakat katmanından ayrılmış oluyor. Ayrıca, veri depolama ve iletiminde verimliliği artırmak amacıyla ağ katılımcıları arasında veri alışverişine yönelik tek yönlü bir kanalı hayata geçiriyor ve tam blok verilerinin, hem L2 hem de L1 kaynaklarından gelen blok veri parçalarıyla yeniden yapılandırılabilmesi için sürekli bir silme hızı bulunuyor.
Böylesi bir çözüm, $MNT’nin, yönetişim imkanlarına ilaveten stake etme faydasını da artırıyor ve yeni nesil web3 uygulamaları için gerekli yüksek işlem hacmini sağlıyor.
Optimistik modelde rollup’lar, ağ katılımcılarının uygun davranış içinde olduğunu varsayar. Bu nedenle, ağın bütünlüğünü güçlendirmek için dolandırıcılık kanıtlarının uygun şekilde hayata geçirilmesi gerekir. Ancak bunun da zorlukları yok değil.
Mevcut durumunda on-chain doğrulayıcı, daha alt düzey bir sanal makinede yalnızca talimatları yerine getirebilir. Bu da EVM istemcisinin, dolandırıcılık kanıtını, on-chain doğrulayıcının yorumlaması için alt düzeydeki dilde revize etmesini gerektirir. Başka bir deyişle, dolandırıcılık kanıtının içeriği genellikle, uyumlu bir EVM istemcisinden doğrudan alınmaz. Böyle olsa bile, özellikle on-chain doğrulayıcı dolandırıcılık kanıtının üreticisini esasen görmediğinden bunu kanıtlamanın bir yolu yoktur. Bu nedenle, bu durum, Ethereum istemcisine atfedilen güven asgari düzeye indirilmesine müdahale edilmesiyle sonuçlanır.
Mantle Network, bunu çözmek için doğrudan EVM talimatlarını kullanarak dolandırıcılık kanıtlarının derlenmesini ve doğrulanmasını içeren bir yaklaşımla tüm Ethereum istemcilerinin ortak bir kanıt sistemi ile açık bir şekilde etkileşime girmesine olanak tanır. Böylece doğrulayıcılar, derleyiciler ve istemciler arasındaki güven varsayımları en aza indirilir.
Bir cüzdan kullanıcısı, dApp veya komut dosyası bir fon transferi başlattığı veya bir görev yerine getirdiği zaman, işlem önce Mantle Network’e girer. Mantle SDK entegrasyonu ve mevcut diğer araçlar, bir talebin oluşturulmasına, özel anahtarlarla imzalanmasına ve Sıralayıcının işlemesi için Mantle Network’e gönderilmesine olanak tanır. Ardından işlem doğrulanır ve sonlandırılmak üzere Ethereum’a gönderilmeden önce bekleyen bir bloğa eklenir. Bekleyen bir blok grubunda birden çok işlem olduğundan, Mantle Network, düşük işlem ücreti elde etmek üzere sabit maliyetleri bunlar arasında dağıtma kabiliyetine sahiptir.
Bunu takiben blok verileri, Mantle Network ve Ethereum’daki farklı aktörler tarafından alınmak üzere Sıralayıcı aracılığıyla Ethereum ağına gönderilmeden önce Threshold Signature Scheme node’ları (düğüm) bunları bir kez daha doğrular. Mantle Network’teki rollup doğrulayıcılar verileri diğer kullanıcılar ve dApp’ler için erişilebilir hâle getirmek üzere senkronize ederken, Ethereum’da iletilen veriler Ethereum’un mutabakat mekanizmasından geçtikten sonra on-chain olarak kaydedilir.
Ayrıca, Mantle Network üzerindeki Veri Kullanılabilirliği node’ları (düğüm), verileri senkronize eder ve bunlara erişebilmeyi sağlar. Böylelikle bu node’lar (düğüm) ödül olarak $MNT token toplar.
Mantle Network (L2) ve Ethereum (L1) ayrı blok zincirleri olduğundan, ETH ve diğer tokenleri zincirler arasında iletmek için köprüleme gerekir. Böylece, blok zinciri sisteminde doğrulanabilir ve güvenli bir şekilde tanınma ve kabul edilme sağlanır.
Yeniden markalaşmanın bir parçası olarak, tüm Mantle Ekosistemi artık $BIT tokenleri değil, yeni $MNT tokenlerini kullanacaktır. Tokenlerin mülkiyeti, yönetişim ve hazine ile ilişkili haklar mevcut durumlarını koruyacaktır.
Mantle’ın esas olarak off-chain bir yönetişim modeli benimsemesi muhtemeldir. Temel katkı sağlayan ekibin içinde veya topluluk üyeleri tarafından başlatılan görüşmeler, forum tartışmaları sayesinde Mantle topluluğunun geri kalanı ile paylaşılır. Görüşmeler yeteri kadar ilgi çeker ve yeterli olumlu görüş bildirilirse $MNT token sahipleri tarafından oylanmak üzere resmî tekliflere (MIP’ler) dönüştürülebilir. Oylama sonucunda güncelleme veya eylemler doğrudan uygulanmaz ancak uygulanmak üzere temel katılımcıların desteği istenir.
Token sahiplerinin oy kullanabilmek veya teklif oluşturabilmek için önce oy haklarını bir adrese delege etmeleri gerekir. Dilerseler kendi adreslerine veya başkasının adresine de delege edebilirler. Delegasyon ile tokenler kilitlenmez veya transfer edilmez; böylece delege edilen bir cüzdanın gizliliği ihlâl edildiği takdirde token sahipleri korunmuş olur. Ayrıca, oy ağırlığının token varlıklarından bağımsız olarak ayarlanmasına olanak sağlayarak merkeziyetsiz olmayı ve uzmanlığa dayalı oylama yapılmasını destekler.
Yeni $MNT tokenleri Mantle Ekosisteminde hem yönetişim hem de hizmet tokenleri olarak görev yapar. Yönetişimde her $MNT tokeni eşit oy ağırlığına sahiptir ve böylece token sahiplerinin DAO oylamasına katılmalarını sağlar. $MNT bir hizmet tokeni olarak Mantle Network üzerinde gas ücretleri için kullanılır ve Mantle Network node’lerına (düğüm) teminat olabilir. Diğer L2 blok zinciri tokenleriyle benzer işlevselliğe sahip bir ERC-20 tokenidir. DAO’lar uyarlanabilir ve bu nedenle, Mantle geliştikçe $MNT token yönetişimi ve faydası değişebilir.
$MNT tokenlerin dağıtımı Mantle Governance’ın süreci tarafından düzenlenir. Token dağıtımı için belirlenmiş bir hedef veya sınır yoktur. Ancak önemli alanlar arasında Kullanıcı Teşvikleri, Teknoloji İş Ortağı Teşvikleri, Temel Katkı Sağlayan Ekip ve Danışmanlar ve satın alma ile token takasları gibi Diğer Fırsatlar bulunmaktadır. Her fırsat, Mantle’a potansiyel faydaları açısından münferit şekilde değerlendirilir.
$MNT tokenlerinin aşağıdaki gibi dağıtılması beklenmektedir:
Mantle Hazinesi: %65,6
Dolaşımdaki Arz: %34,4
Ancak Mantle topluluğunda, $MNT tokenin lansmanına hazırlık olarak tamamen seyreltilmiş bir şekilde arzının optimize edilmesi için sunulan bir öneri görüşülmektedir. Bu teklifte öncelikli olarak, şu anda Mantle Hazinesinde tutulan 3 milyar $BIT tokenin $MNT’ye dönüştürülmemesi öngörülmektedir. Böylece, başlangıçtaki tamamen seyreltilmiş $MNT arzı, $BIT’e göre 3 milyar token kadar daha az olacaktır.
Önerilen değişiklik Mantle Hazinesinin $MNT hisselerini 6,05 milyar civarından yaklaşık 3,05 milyara düşürecektir. $MNT’nin dolaşımdaki arzı yaklaşık 3,17 milyar ile aynı kalacaktır. Sonuç olarak, tamamen seyreltilmiş arz yaklaşık 9,22 milyardan 6,22 milyar civarına düşecektir. Bu da token dağılımını şu şekilde değiştirir:
Mantle Hazinesi: %49
Dolaşımdaki Arz: %51
Bu optimizasyon çabasının amacı, token sahipleri açısından öngörülebilirliği artırmak için tamamen seyreltilmiş $MNT arzının en aza indirilmesi ile sürmekte olan ve gelecekteki ürün geliştirme ile benimseme faaliyetlerini kolaylaştırmak üzere yeterli kaynak sağlanması arasında bir denge oluşturmaktır.
Önerilen bu değişiklikler yine Mantle topluluğu tarafından oylanacak ve asıl etkileri bu oylamanın sonucuna bağlı olacaktır.
BitDAO, Mantle Network’ün sınırlı resmî lansmanını ilk olarak 30 Kasım 2022’de duyurdu. 10 Ocak 2023’te Mantle Network’ün herkese açık testnet’i kullanıma girdi. 5 Mayıs 2023’te Mantle’ın yeniden markalaşmasına ilişkin bir ön teklif sunuldu ve yedi günlük forum tartışması ile yedi günlük oylamanın ardından teklif onaylandı.
Bybit Türkiye'de, $MNT tokenlerine üç Spot işlem çiftinden (MNT/USDT, MNT/USDC ve MNT/BTC) ulaşabilirsiniz.
Bugün birçok L2 çözümü olsa da Mantle Network, diğer çözümlerin etkili olamadığı alanlardaki iyileştirme taahhüdüyle öne çıkıyor. Modüler Veri Kullanılabilirliği, Multi-Party Computation ve Merkeziyetsiz Sıralayıcı özellikleri, web3 ekosisteminde devrim yaratmak ve daha ölçeklenebilir ve güvenli bir çözüm sağlamak için umut verici bir teknoloji yığını hâlinde sunuluyor. Mantle ailesinin bir parçası olmak istiyorsanız Bybit Türkiye'ye kaydolup bir hesap oluşturduktan sonra $MNT pastasından pay almak için Spot çiftlerimize göz atabilirsiniz. Yukarıdaki hiçbir bilginin finansal tavsiye olarak görülmemesi gerektiğini lütfen unutmayın. Altcoinlerin dalgalı yapısı gereği, projele tokenlerini satın almadan önce mutlaka kendiniz araştırma yapın.
Sorumluluk Reddi: Yukarıdaki içerik yalnızca bilgi verme amaçlıdır. Bybit TR tarafından yayınlanan içerikler hiçbir surette herhangi bir kripto varlığa yatırım yapmaya teşvik etmek veya yatırım tavsiyesi olarak yorumlanamaz. Bybit TR’nin internet sitesi veya uygulamasında yayınlanan içeriklerde herhangi bir ürün veya hizmete ilişkin bilgi verilmesi, o ürün veya hizmetin satın alınmasına yönelik yönlendirme olarak değerlendirilemez. Bahsedilen ürün ve hizmetleri kullanmayı planlayan kullanıcıların, yatırım yapmadan önce profesyonel tavsiye almaları ve muhtemel riskleri değerlendirerek ürün ve hizmetleri kullanıp kullanmayacaklarına karar vermeleri önerilir. Bybit TR’nin yurt dışında yerleşik kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin haber niteliğinde bilgi verme amacıyla oluşturduğu içerikler, hiçbir şekilde bu platformlara yönelik yönlendirme sayılamaz ve söz konusu platformların ürün ve hizmetlerinin pazarlandığı anlamına gelmez. Bu içerik, farklı dillere çevrilecektir. Herhangi bir çeviri hatası olması durumunda İngilizce metin geçerli olacaktır.